कर्जमाफीचा नवीन जीआर आला; ‘या’ शेतकऱ्यांची होणार कर्जमाफी

karjmafi new GR : शेतकरी मित्रांनो, बळीराजासाठी एक अत्यंत दिलासादायक आणि महत्त्वाची बातमी आहे! गेल्या अनेक दिवसांपासून ज्या क्षणाची तुम्ही सर्वजण आतुरतेने वाट पाहत होतात, तो क्षण आता आला आहे. राज्य सरकारने ‘पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना २०२६’ अंतर्गत कर्जमाफीची रक्कम थेट तुमच्या बँक खात्यात जमा करण्याबाबत नुकताच एक महत्त्वपूर्ण शासन निर्णय (GR) जाहीर केला आहे. चला तर मग, या निर्णयाची नेमकी प्रक्रिया काय आहे आणि कोणत्या शेतकऱ्यांना या योजनेचा कसा लाभ मिळणार आहे, हे आज आपण अगदी सोप्या भाषेत समजून घेऊया.

थेट बँक खात्यात पैसे (DBT प्रणालीचा वापर)

२२ जून २०२६ रोजी शासनाने जो नवीन GR काढला आहे, त्यानुसार पात्र शेतकऱ्यांना कर्जमाफीचा लाभ देण्यासाठी आता कोणत्याही मध्यस्थांची किंवा किचकट प्रक्रियेची गरज भासणार नाही. महा-आयटी (Maha-IT) विभागाच्या माध्यमातून ‘थेट लाभ हस्तांतरण’ (DBT) प्रणालीद्वारे ही रक्कम थेट शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यात ऑनलाइन जमा केली जाणार आहे.

या संपूर्ण प्रक्रियेसाठी निधीची कमतरता भासू नये म्हणून शासनाने एका नवीन ‘लेखाशीर्षाची’ (Account Head) निर्मिती केली आहे. तसेच, पुण्याचे सहकार आयुक्त आणि निबंधक यांच्याकडे या संपूर्ण योजनेच्या नियंत्रणाची जबाबदारी सोपवण्यात आली आहे.

येथे वाचा – सोयाबीन पेरताना कोणते खत टाकावे? ही खते टाकू नका

कुणाला आणि कसा मिळणार लाभ? (नियम आणि अटी)

सर्वात महत्त्वाचा प्रश्न म्हणजे, ही कर्जमाफीची रक्कम खात्यात नेमकी कधी आणि कशी जमा होणार? यासाठी शासनाने काही स्पष्ट टप्पे आणि नियम निश्चित केले आहेत:
दोन लाखांपर्यंतचे कर्ज असलेले शेतकरी: ज्या शेतकऱ्यांचे थकीत कर्ज दोन लाख रुपयांच्या आत आहे, त्यांच्यासाठी ही प्रक्रिया अतिशय सोपी आहे. त्यांचे संपूर्ण कर्ज माफ होईल आणि ती रक्कम कोणत्याही अडचणीविना थेट त्यांच्या खात्यात जमा केली जाईल.
दोन लाखांवर कर्ज असलेले शेतकरी: ज्या बळीराजांच्या डोक्यावर दोन लाखांपेक्षा जास्त कर्जाचा बोजा आहे, त्यांनी सर्वात आधी आपले ‘आधार प्रमाणीकरण’ (Aadhar Authentication) करून घेणे बंधनकारक आहे. त्यानंतर, दोन लाखांच्या वर असलेली जी काही अतिरिक्त रक्कम असेल, ती त्यांनी स्वतः बँकेत भरणे आवश्यक आहे. ती उर्वरित रक्कम भरल्यानंतरच शासनाकडून मिळणारी कर्जमाफीची रक्कम त्यांच्या खात्यात वर्ग केली जाईल.
नियमित कर्ज भरणारे शेतकरी: जे शेतकरी अत्यंत प्रामाणिकपणे आणि नियमितपणे आपल्या कर्जाचे हप्ते भरतात, त्यांनाही या योजनेचा फायदा मिळणार आहे. केवळ आधार प्रमाणीकरण पूर्ण केल्यानंतर त्यांच्याही खात्यात लाभाची रक्कम वितरित केली जाईल.
२०१९ मधील पात्र शेतकरी: जे शेतकरी २०१९ च्या कर्जमाफीच्या निकषांनुसार पात्र होते, परंतु त्यांचे कर्ज ५० हजार रुपयांपेक्षा अधिक आहे, त्यांनी ती ५० हजारांवरील अतिरिक्त रक्कम आधी बँकेत भरणे गरजेचे आहे. त्यानंतरच त्यांना या नवीन कर्जमाफीचा प्रत्यक्ष लाभ मिळू शकेल.

शासनाने कर्जमाफीची ही प्रक्रिया अत्यंत पारदर्शक आणि वेगवान करण्यासाठी पावले उचलली आहेत. अर्थात, शेतकऱ्यांच्या हितासाठी या नियमांमध्ये भविष्यात काही सकारात्मक बदल होण्याची शक्यताही नाकारता येत नाही. त्यामुळे सर्व शेतकरी बांधवांनी लवकरात लवकर आपले आधार प्रमाणीकरण पूर्ण करून घ्यावे आणि आपल्या बँकेच्या संपर्कात राहावे, जेणेकरून या योजनेचा लाभ मिळण्यास कोणतीही अडचण येणार नाही.