तुम्हीही घरात बसून किंवा एसी-पंख्याखाली असूनही या जीवघेण्या उकाड्याने हैराण झाला आहात ना? जर चार भिंतींच्या आत आपल्याला इतका त्रास होत असेल, तर जरा विचार करा त्या बळीराजाचा, जो या रखरखत्या उन्हात काळ्या आईची सेवा करतोय. सध्या राज्याच्या अनेक भागात सूर्याचा भयंकर प्रकोप पाहायला मिळत आहे. या वाढत्या उष्णतेचा फटका केवळ माणसांनाच नाही, तर आपल्या शेतीला आणि पिकांनाही बसू लागला आहे. याच भीषण आणि तापदायक परिस्थितीमुळे आता ‘पांढरं सोनं’ पिकवणाऱ्या शेतकऱ्यांसमोर एक मोठं संकट उभं राहिलं आहे.
नेमकं काय घडतंय अकोल्यात?
सध्या विदर्भात आणि विशेषतः अकोला जिल्ह्यात तापमानाचा पारा चक्क ४४ अंश सेल्सिअसच्या आसपास पोहोचला आहे. आकाशातून अक्षरशः आग बरसत आहे. इतक्या भयानक उष्णतेमुळे शेतजमिनीची अवस्था अत्यंत वाईट झाली असून, जमीन जणू होरपळून निघत आहे. या परिस्थितीचा सर्वात मोठा फटका कपाशीच्या लागवडीला बसण्याची शक्यता निर्माण झाली आहे.
दरवर्षी बागायती शेती असणारे अनेक शेतकरी सिंचनाच्या सोयींवर विसंबून पूर्वहंगामी (उन्हाळी) कपाशीची लागवड करत असतात. लवकर पेरणी केल्यास उत्पादन चांगलं मिळतं, अशी आशा असते. पण यंदा तापमानाने मोडलेले रेकॉर्ड्स आणि जमिनीतील कमी झालेली ओल पाहता, कपाशीचे पीक पूर्णपणे धोक्यात आले आहे.
शेतकऱ्यांनी घेतला ‘हा’ मोठा निर्णय
वाढत्या तापमानामुळे कपाशीची रोपे जळून जाण्याची आणि दुबार पेरणीचे संकट ओढावण्याची दाट शक्यता आहे. हे संभाव्य आर्थिक नुकसान आणि पाण्याची टंचाई लक्षात घेऊन, अकोला जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांनी एक अत्यंत महत्त्वाचा आणि मोठा निर्णय घेतला आहे.
शेतकऱ्यांनी आता उन्हाळी कपाशीची पेरणी पूर्णपणे थांबवण्याचा निर्णय घेतला आहे. हजारो रुपये खर्च करून महागडी बियाणे आणि खते मातीत घालण्यापेक्षा, आणि ते उन्हात जळून जाण्यापेक्षा निसर्गाला शरण जाणे त्यांनी पसंत केले आहे. त्यामुळे आता उन्हाळी लागवडीचा मोह टाळून बहुतांश शेतकरी थेट मान्सूनची (पावसाळ्याची) वाट पाहणार आहेत. पाऊस पडल्यानंतरच आणि जमिनीत पुरेशी ओल निर्माण झाल्यावरच कपाशीची पेरणी केली जाईल, या निर्णयावर शेतकरी ठाम आहेत.
येथे वाचा – सोयाबीनला मिळतोय विक्रमी भाव, अचानक भाव वाढण्याचं कारण काय?
निसर्गाच्या लहरीपणाचा सर्वात मोठा फटका नेहमीच आपल्या बळीराजाला सहन करावा लागतो. सध्याच्या या कठीण काळात शेतकऱ्यांनी घेतलेला हा सावधगिरीचा निर्णय नक्कीच योग्य आहे. आता सर्वांचे डोळे आकाशाकडे लागलेले आहेत. येणारा मान्सून वेळेवर बरसेल आणि या होरपळणाऱ्या जमिनीला अन् शेतकऱ्याच्या मनाला मोठा दिलासा देईल, अशीच आपण सर्वजण आशा करूया!

Santosh Kale Patil is the Founder and Chief Editor of Sheti 24 Taas. As a dedicated digital content creator and agricultural journalist from Maharashtra, he specializes in providing authentic daily market rates (Bajar Bhav), crop insurance updates, and vital farming news. His primary mission is to empower the ‘Biliraja’ (farmers) by delivering timely, accurate, and fact-checked information.