कांद्याचे भाव घसरले; मिळाला फक्त एवढा भाव!

निसर्गाचा लहरीपणा, अवकाळी पावसाचा तडाखा आणि गगनाला भिडलेला शेतीचा खर्च… या सगळ्या संकटांशी दोन हात करत बळीराजाने जीवापाड मेहनत करून कांद्याचं पीक घेतलं. पण तोच कांदा जेव्हा तो मोठ्या आशेने बाजारात घेऊन जातो आणि त्याला ‘५० रुपये क्विंटल’ असा कवडीमोल भाव पुकारला जातो, तेव्हा त्या शेतकऱ्याच्या पायाखालची जमीनच सरकते! नाशिक जिल्ह्यातील सटाणा कृषी उत्पन्न बाजार समितीत नुकतीच अशीच एक हृदयद्रावक आणि संतापजनक घटना घडली आहे. शेतकऱ्यांच्या घामाची अशी क्रूर थट्टा झाल्यावर त्यांनी कसा एल्गार पुकारला आणि सिस्टिमला कसं जाब विचारला? चला, या संपूर्ण घटनेचा सविस्तर आढावा घेऊया.

शेतकऱ्याच्या पदरी पुन्हा निराशाच!

शेती करणं हे आजकाल किती जिकिरीचं काम झालंय, हे वेगळ्याने सांगायला नको. आधीच गारपीट आणि अवकाळीने शेतकरी मेटाकुटीला आलाय. त्यात उरलासुरला कांदा विकून दोन पैसे हाती येतील, या आशेवर तो जगत असतो. बागलाण तालुक्यातील कऱ्हे गावचे शेतकरी जितेंद्र साळुंखे हे गुरुवारी (७ मे) असाच आपला कांदा विक्रीसाठी सटाणा बाजार समितीत घेऊन आले होते. पण लिलाव सुरू झाल्यावर त्यांच्या कांद्याला चक्क ५० रुपये प्रति क्विंटल अशी बोली लावली गेली. हा आकडा ऐकून तिथे उपस्थित असलेल्या प्रत्येक शेतकऱ्याच्या तळपायाची आग मस्तकात गेली.

संतापाचा भडका आणि ट्रॅक्टर थेट कार्यालयासमोर

“५० रुपये क्विंटल? यात कांदा काढणीचा खर्च आणि गाडीचं भाडं तरी निघेल का? मग आम्ही शेती करायची तरी कशी आणि जगायचं कसं?” असे संतप्त सवाल विचारत शेतकऱ्यांचा संयम अखेर सुटला. व्यापाऱ्यांनी संगनमत करून मुद्दाम भाव पाडल्याचा आणि बाजार समिती प्रशासन शेतकऱ्यांच्या पाठीशी उभी राहण्याऐवजी बघ्याची भूमिका घेत असल्याचा थेट आरोप शेतकऱ्यांनी केला. आपला रोष व्यक्त करण्यासाठी त्यांनी कांद्याने भरलेला ट्रॅक्टर थेट बाजार समितीच्या कार्यालयासमोर नेऊन उभा केला आणि जोरदार आंदोलन सुरू केले. यामुळे बाजार समितीच्या आवारात चांगलाच तणाव निर्माण झाला होता.

अखेर पोलिसांची धाव आणि तोडगा

परिस्थिती हाताबाहेर जात असल्याचे पाहून सटाणा पोलिसांनी तातडीने बाजार समितीत धाव घेतली. पोलीस उपनिरीक्षक अमोल सूर्यवंशी, गणेश सोनवणे आणि बाळासाहेब टिळेकर यांनी तिथे पोहोचून संतप्त शेतकऱ्यांची समजूत काढण्याचा प्रयत्न केला. त्यांनी व्यापारी, शेतकरी आणि बाजार समितीचे प्रशासन या सर्वांना एकत्र बसवून मध्यस्थी केली. बऱ्याच वेळ चाललेल्या या वादानंतर अखेर व्यापाऱ्यांनी नमते घेत त्याच कांद्याला १७५ रुपये प्रति क्विंटल असा नवा दर देण्याचे मान्य केले. या तडजोडीनंतरच शेतकऱ्यांनी आपले आंदोलन मागे घेतले आणि थोडी शांतता पसरली.

येथे वाचा – एकरी 15 क्विंटलपेक्षा जास्त उत्पादन देणारे सोयाबीनचे ‘हे’ टॉप 5 वाण!

लासूरमध्येही तीच परिस्थिती

ही दुर्दैवी परिस्थिती फक्त सटाण्यातच नाही, तर इतरत्रही पाहायला मिळत आहे. वाळूजजवळील लासूर स्टेशन कृषी उत्पन्न बाजार समितीतही बुधवारी असाच प्रकार घडला. तिथे लिलावात कांद्याला अवघा शंभर रुपये भाव मिळाल्याने संतप्त शेतकऱ्यांनी बाजार समितीच्या गेटवरच ठिय्या मांडून सरकारचा आणि प्रशासनाचा तीव्र निषेध नोंदवला.